el-atmanin-onlenmesi-ve-ecrimisil

El Atmanın Önlenmesi ve Ecrimisil

Görev

Taşınmaza haksız el atmanın önlenmesi ve haksız işgalden doğan ecrimisil talebini unsur, taraf, süre ve hesap yönünden kurmak.

Soğuk başlangıç (intake)

• Müdahale türü: fiziki işgal, izinsiz inşaat, geçiş, ortak alanın tek başına kullanımı mı?
• Mülkiyet türü: tek malik mi, paylı (müşterek) mı, elbirliği (iştirak) mi?
• İşgalci kötüniyetli mi; daha önce ihtar/men talebi yapıldı mı?
• Talep men ile birlikte ecrimisil mi; geçmiş kullanım dönemi nedir?

Denetim şeması

1. Mülkiyet hakkına dayan. Malik, haksız el atmaya karşı el atmanın önlenmesini (müdahalenin men'i) ve eski hale getirmeyi isteyebilir (TMK m.683/2). Zilyet de zilyetliğin korunması yollarına başvurabilir (TMK m.982-984).
2. Müdahalenin haksızlığını kur. Davalının taşınmazı kullanma hakkı (kira, intifa, irtifak, muvafakat) yoksa müdahale haksızdır. Hukuka uygunluk savunması (rıza, ayni/kişisel hak) öncelikle tüketilir.
3. Paydaşlar arası el atmayı ayır. Paylı mülkiyette bir paydaş diğerlerinin payına el atarsa, diğer paydaş kendi payı oranında men ve ecrimisil isteyebilir; intifadan men koşulu kural olarak aranmaz (yerleşik uygulama, künye [doğrulanacak], karararama.yargitay.gov.tr).
4. Ecrimisil temelini kur. Ecrimisil, kötüniyetli zilyedin (haksız işgalcinin) malike ödeyeceği haksız işgal tazminatıdır; kötüniyetli zilyedin sorumluluğu TMK m.995'e dayanır (geri verme + tazminat). Hesap, emsal kira/getiri üzerinden bilirkişiyle yapılır.
5. Süre. Ecrimisil için geriye dönük 5 yıllık dönem istenir (haksız fiil/zilyetlik tazminatı zamanaşımı uygulaması, künye [doğrulanacak]); men davası mülkiyete dayandığı için ayni nitelikte ve kural olarak zamanaşımına tabi değildir.
6. Görev/yetki. Görevli asliye hukuk; yetki taşınmaz yeri (HMK m.12). Husumet fiilen işgal eden(ler)e.
7. Ara sonuç. Men edilebilir mi, ecrimisil dönemi ve hesabı, kötüniyet ispatı.

Çıktı modülleri

• Müdahale–hak–talep matrisi (men + ecrimisil).
• Dava dilekçesi iskeleti (keşif, fen ve hesap bilirkişisi talebi, [doldurulacak] dönem).
• Ecrimisil dönemi/zamanaşımı ve emsal kira ispat notu.

Plugin bağlamı

Bu beceri tapu-kadastro eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder, aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.

Kaynak kuralı (katı)

• İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay / Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir (ör. karararama.yargitay.gov.tr, karararama.danistay.gov.tr, kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr, mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal). Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye [doğrulanacak] olarak işaretlenir.
• Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
• Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
• Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
• MCP araçları varsa resmî metni onlardan çek. turk-hukuku-mevzuat-mcp kuruluysa kanun/madde metnini hafızadan değil madde_getir / kanun_metni_getir / mevzuat_ara ile getir; turk-hukuku-ictihat-mcp kuruluysa kararları ictihat_ara / karar_getir ile bulup künyeyi (mahkeme, esas/karar no, tarih) aynen aktar. Bu araçlar mevcutsa doğrulamada önce onları kullan; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.

Bu beceri ne yapmaz

• Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili hukukçudadır.
• Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
• Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
• Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.

---

Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.