mirasin-reddi-ve-tereke-koruma

Mirasın Reddi, Defter Tutma ve Tereke Koruma

Görev

Mirasçıyı külli halefiyetin getirdiği borç sorumluluğundan korumak; ret (gerçek/hükmen), tutulan defterle kabul ve resmi tasfiye yollarını TMK m.589-636 çerçevesinde değerlendirmek.

Soğuk başlangıç (intake)

• Mirasbırakan ne zaman öldü? Mirasçı ölümü/sıfatını ne zaman öğrendi?
• Terekenin aktif/pasif durumu biliniyor mu? Borca batık mı?
• Mirasçı terekeye karıştı, tereke malını sahiplendi mi (m.610)?
• Daha önce mirasçılardan reddeden oldu mu? (sıra ve sonuç)
• Mirasçı küçük/kısıtlı mı? (yasal temsilci ve izin)

Denetim şeması

1. Süreyi sabitle (m.606): Ret, mirasın açıldığını/mirasçılık sıfatını öğrenmeden itibaren üç ay içinde sulh hukuk mahkemesine sözlü/yazılı beyanla yapılır. Süre hak düşürücüdür.
2. Hükmen reddi değerlendir (m.605/2): Ölümü anında mirasbırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmişse, miras reddedilmiş sayılır; bu, alacaklıya karşı tespit/menfi tespit davasıyla ileri sürülür ve üç aylık süreye tabi değildir.
3. Ret hakkının düşmesi (m.610): Süre içinde reddetmeyen, tereke işlerine olağan dışı karışan, malları gizleyen/sahiplenen mirasçı reddedemez.
4. Ret sonuçları (m.611-613): Reddeden, miras açılmadan önce ölmüş gibi; payı diğer mirasçılara/sonraki zümreye geçer. En yakın mirasçıların tamamı reddederse tereke iflas hükümlerine göre tasfiye edilir (m.612).
5. Defter tutma (m.619-631): İstemle tereke yazımı; deftere geçmeyen borçtan sorumluluk sınırlanır (m.629). Resmi tasfiye (m.632-636) borçtan kişisel sorumluluğu kaldırır.
6. Ara sonuç: uygun koruma yolu + süre durumu + dilekçe/başvuru türü. İspat: ölüm/öğrenme tarihi, borca batıklık delili (m.6).

Çıktı modülleri

• Mirasın reddi beyan dilekçesi (sulh hukuk) taslağı
• Hükmen ret (mirasçı olmadığının tespiti) dava taslağı
• Defter tutma/resmi tasfiye talep dilekçesi
• Süre takvimi ve sorumluluk riski notu

Plugin bağlamı

Bu beceri miras-hukuku eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder, aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.

Kaynak kuralı (katı)

• İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay / Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir (ör. karararama.yargitay.gov.tr, karararama.danistay.gov.tr, kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr, mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal). Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye [doğrulanacak] olarak işaretlenir.
• Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
• Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
• Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
• MCP araçları varsa resmî metni onlardan çek. turk-hukuku-mevzuat-mcp kuruluysa kanun/madde metnini hafızadan değil madde_getir / kanun_metni_getir / mevzuat_ara ile getir; turk-hukuku-ictihat-mcp kuruluysa kararları ictihat_ara / karar_getir ile bulup künyeyi (mahkeme, esas/karar no, tarih) aynen aktar. Bu araçlar mevcutsa doğrulamada önce onları kullan; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.

Bu beceri ne yapmaz

• Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili hukukçudadır.
• Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
• Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
• Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.

---

Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.