durusma-hazirligi-ve-on-inceleme

Duruşma Hazırlığı ve Ön İnceleme

Görev

Tarafı duruşmaya hazır göndermek: ön incelemenin işlevini anlatmak, sulh ihtimalini değerlendirmek, savunma ve soru notlarını hazırlamak.

Soğuk başlangıç (intake)

• Duruşma türü nedir (ön inceleme, tahkikat, sözlü yargılama)?
• Duruşma günü ve mahkeme bilgisi nedir?
• Tarafların üzerinde anlaştığı ve çekiştiği hususlar neler?
• Dinletmek istediğiniz tanık var mı, geldi mi?
• Sulh/uzlaşma ihtimaliniz var mı, sınırınız nedir?

Denetim şeması

1. Ön inceleme (HMK m.137-142): Mahkeme önce dava şartları ve ilk itirazları inceler; sonra tarafların anlaştığı ve anlaşamadığı hususları tespit eder (m.140) ve tarafları sulhe/arabuluculuğa teşvik eder. Bu duruşma kritiktir; uyuşmazlığın çerçevesi burada çizilir.
2. İddia/savunmanın genişletilmesi (m.141): Ön inceleme duruşmasında, karşı taraf muvafakat etmedikçe veya ıslah yoluyla olmadıkça yeni iddia/savunma serbestçe eklenemez. Bu nedenle eksik kalan bir husus varsa bu aşama son fırsattır.
3. Tahkikat: Deliller toplanır; tanıklar dinlenir, bilirkişi raporu tartışılır. Taraf, tanığa sorulmasını istediği soruları ve rapora itirazlarını hazırlar.
4. Usul disiplini: Duruşmaya zamanında gidilir; mazeretsiz gelinmezse dosya işlemden kalkabilir veya yokluğunda karar verilebilir (HMK m.150). Söz hâkim tarafından verilir; saygı kurallarına uyulur.
5. Sözlü yargılama: Tahkikat bitince taraflar son sözlerini sunar; talep özetle yinelenir.
6. Ara sonuç: Anlaşılan/anlaşılamayan hususlar listesi + delil durumu + sulh sınırı netse taraf duruşmaya hazırdır.

Çıktı modülleri

• Duruşma hazırlık notu (anlaşma/çekişme listesi, talep özeti).
• Tanığa soru taslağı ve rapora itiraz başlıkları.
• Duruşma davranış ve evrak kontrol listesi.

Plugin bağlamı

Bu beceri kendini-temsil-asliye eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder, aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.

Kaynak kuralı (katı)

• İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay / Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir (ör. karararama.yargitay.gov.tr, karararama.danistay.gov.tr, kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr, mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal). Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye [doğrulanacak] olarak işaretlenir.
• Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
• Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
• Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
• MCP araçları varsa resmî metni onlardan çek. turk-hukuku-mevzuat-mcp kuruluysa kanun/madde metnini hafızadan değil madde_getir / kanun_metni_getir / mevzuat_ara ile getir; turk-hukuku-ictihat-mcp kuruluysa kararları ictihat_ara / karar_getir ile bulup künyeyi (mahkeme, esas/karar no, tarih) aynen aktar. Bu araçlar mevcutsa doğrulamada önce onları kullan; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.

Bu beceri ne yapmaz

• Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili hukukçudadır.
• Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
• Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
• Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.

---

Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.